Verticale landbouw deel 23
Hoe gezonder de plant, des te beter de smaak?
Hoe plantaardige producten smaken en hoe gezond ze zijn, hangt vooral af van de stoffen die erin zitten. Een plant kun je proeven, zien en ruiken. Als dit door verschillende mensen wordt gedaan en in kaart wordt gebracht, dan noemen we dit sensorische kwaliteit.
Voedingstoffen. Een goed begin.
Iedere plant heeft voor de optimale groei voedingsstoffen nodig. De hoeveelheid, welke voedingsstoffen en wanneer is bij elke plant anders. Als dit optimaal is voor de plant, dan krijg je een goede plant en uiteraard een goede productie. Als dat zo is, dan spreken we van nutritionele kwaliteit.
In planten bevinden zich heel veel verschillende stoffen die door de plant aangemaakt worden. Die worden metabolieten genoemd. Er zijn belangrijke metabolieten. Ook wel primaire metabolieten genoemd. Deze zijn het belangrijkste in de plant. Dit omdat ze een grote rol spelen bij groei en voortplanting. Ze spelen een belangrijke rol in levende cellen in de plant.
Daarnaast heb je ook metabolieten die op de tweede plaats komen. Dus de secundaire metabolieten. Die kun je weer verdelen in andere groepen. Daar gaan we nu even niet op in. De functie van secundaire metabolieten is de verdediging van de plant en de resistentie. De plant kan de groei van plagen of ziektekiemen tegengaan. Dit om de schade aan de plant te beperken.
Het versterken van metabolieten in de plant.
De plant een kortetermijnstress geven kan de concentraties van metabolieten verhogen. Dit doen de planten met gespecialiseerde metabolieten om zichzelf te verdedigen tegen deze stresssituatie.
Deze kortetermijnstress kan gedaan worden met een hoge lichtintensiteit. Dit is onder andere getest met sla. Dit verhoogde in de sla de fenolische verbindingen en ascorbinezuur.
Wat zijn fenolische verbindingen?
Fenolische verbindingen zijn een grote groep natuurlijke stoffen die in een plant voorkomen. Ze zijn belangrijk voor de groei en de gezondheid van de plant. En deze zijn ook gunstig voor de gezondheid van de mens.
Lichtstress en lichtsterkte.
De lichtstress situatie zijn voor de planten speciale klimaatomstandigheden. Behalve lichtintensiteit, dus de lichtsterkte, kun je ook het lichtspectrum veranderen. Het geeft bij de planten vaak positieve reacties. Zo verandert de samenstelling van essentiële oliën en andere metabolieten. Dit was te zien bij basilicum en tijm.
Er zijn ook risico’s bij lagere lichtintensiteiten.
Bij bladgroenten die geteeld worden bij lage lichtintensiteiten kan zich nitraat ophopen. Dit is een risico voor de gezondheid van de mens. Een kleine aanpassing bij het licht is al voldoende om nitraatconcentraties te verlagen. Deze speciale aanpassing van het licht gebeurt vaak in een korte periode, bijvoorbeeld in één nacht. Dit gebeurt met een bepaalde lichtintensiteit.
Een andere mogelijkheid is om de nitraatconcentratie in de voedingsoplossing kort voor de oogst te verlagen.
Watergeven en smaak.
Naast deze methodes van verlichting is er nog een andere. En dat is gecontroleerde deficitirrigatie. Dit is kort uitgelegd. De plant water geven. En op bepaalde momenten minder water geven. Dit zodat de plant een tekort aan water heeft.
Bij de tomaat verhoogde hierdoor de concentraties van de totale oplosbare vaste stoffen. Dit verbetert de smaak van de tomaat. De opbrengst is vaak iets lager, maar de kwaliteit en de smaak zijn veel beter.
Beschrijving foto:
Belangrijk voor de kwaliteit is het ruiken en proeven van groenten.